شود ولى يارانش به او هشدار دادند و او گريخت و گروهى از بزرگان ياران او دستگير و در زورقى در بسته از راه آب به بصره فرستاده شدند . نيز در اين سال نيرنگ قاهر بر مونس مظفر چربيد . نقشه‌اى كه وزير ابو على بن مقله چيده بود تا قاهر را دستگير كند وارونه شد و مونس و يلبق و پسرش دستگير شدند و ابو على بن مقله و حسن بن هارون بگريختند . گزارش وارو شدن نقشه : هنگامى كه على بن يلبق ، چنان كه گفتيم ، بر قاهر تنگ گرفت ، قاهر نيز بر ضد مونس و يارانش دست به نيرنگ زد . او كه از چشم همچشمى طريف سبكرى و « بشرا » ضد يلبق و پسرش * ، در رتبت و پايگاه ، آگاهى داشت و مىدانست كه بيشترين تكيه مونس و يلبق بر گروه « ساجيان » [ 1 ] است ، كه در موصل به آنان نويد داده بود ، كه چون به بغداد بازگردند « ساجيان » را با « حجريان [ 2 ] » برابرى خواهند داد ، ولى اين نويد به انجام نرسيده و ساجيان از ايشان آزرده شده‌اند ، پس براى ساجيان پيام فرستاده ايشان را بر ضد مونس و يلبق برانگيخته ، نويد داد كه « ساجيان » را ، كه مانند بردگان [ 3 ] هر شصت روز يك بار حقوق دريافت مىكردند ، با وضع « حجريان » يكسان سازد ، كه هر پنجاه روز يك بار حقوق مىگرفتند ، خواربار و علوفهء ايشان را نيز برابر حجريان بدهند . اختيار قهرمانه كه با ابو جعفر محمد بن قاسم بن عبيد الله [ بن سليمان ] به سبب

--> [ = ] به نشر ايده‌ئولوژى گنوسيستى مىپرداختند . خواجه عبد الله انصارى ( م 481 ه ) نيز راه بر بهارى را رفته ، خود را حنبلى مىنامد ] . [ ( 1 - ) ] M : ابن عبرى در اينجا ساجيان را ياران يوسف بن ابو ساج دانسته است ( مختصر الدول . چ بيروت 1890 م . ص 277 ) . . شايد دربدرشدگان آذربايجانى باشند كه پس از چيره شدن تركان بر ابو ساج ، به صورت پناهنده در بغداد و واسط زندگى مىكردند . ن . ك : پانوشت ص 179 . [ ( 2 - ) ] M : براى شناخت گروه‌هاى ساجيان و حجريان و مصافيان و فرق ميان آنان ، ن . ك : پانوشت خ 5 : 330 و 452 . [ ( 3 - ) ] M . متن : كل ستين يوما برسم المماليك . . . مانند خ 6 : 76 كه در خ 5 : 252 شهور المماليك در برابر شهور الاهلة خ 5 : 330 و 403 و خ 6 : 250 ديده مىشود .